Page 16 - Ant Sanat Dergisi - Sayı 11

Görselliği Okuma Ustası

Kaya Özsezgin Hoca… Hep öğrendim ondan. Anlatmayı çok severdi. Klasik bir hoca
olmadı hiç. Hiç durmadan hizmet etti, sanatımıza değer kattı. Ülkemizdeki
modern sanat birikimini kültürel belleğimize kodlayan özgün,
temel kaynakları yaratan seçkin bir yazardı.

İbrahim
KARAOĞLU

Y aklaşık kırk yıl önce, ağaçların göre belirlerdim. Bates Lowry’i de tanıdığımda
çiçek açmayı unuttuğu puslu bir
önce “Pasaport Kahvesi”ne götürdüm. Önce,
bahar sabahı tanımıştım Bates
orada başladım okumaya. Lowry’le buluşmak
Lowry’yi. İzmir’de, eski kitaplar
dendir bilmem, en çok plastik sanatları; res-
satan bir dükkânın tozlu rafla- öyle iyi geldi ki. Çok gençtim o zamanlar. Ne-
rından birinde rastlantıyla karşılaşmıştık. O mi ve resimlere eleştirel bakmayı seviyordum
zamanlar gizli bir akademiydi Pasaport Kah- o yıllarda. Bates Lowry’nin “Sanatı Görmek”
vesi. Alsancak Kordonboyu’nun en özel mekâ- adlı yapıtı başucu kitabım oldu. Sarıp sarma-
nıydı; eski İzmir Limanı’nın kıyısında şenlikli ladı beni.
bir seyir yeriydi. Bu kahvenin müdavimleri O yıllarda çok sınırlıydı plastik sanatların bib-
iskeleye gelip giden gemileri, gün batımlarını liyografyası. Resim sanatıyla ve ressamlarla il-
izler, martılara simit atar, kitap okur, imbatla gili çok az kitap vardı. Bu durum sanat dergileri-
doldururlardı içlerini... Her kuşağın anılarında ne de yansıyordu. Sergi yazıları azdı. O yıllarda
silinmez izleri vardır Pasaport iskelesinin ve Kaya Özsezgin’in “Milliyet Sanat Dergisi”ndeki
kahvenin... Kim bilir, Nobel Ödüllü, Urlalı şair yazıları çok önemliydi benim için. Sürekli okur-
Yorgo Seferis de kışları İzmir’de yaşarken Kor- dum onları. O yıllardan başlayarak uzun yıllar
donboyu gezmelerinde, belleğinde birikenlerin boyunca merakla izledim Kaya Hoca’yı.
etkisiyle yazmıştır belki de “Masallarımı gemi- Her eleştirmen içinde yaşadığı toplumun kül-
lerde öğrendim ben” dizesiyle başlayan şiirini. türel örüntüsünde biriktirir kendini. Yaşadığı
Ve Ahmet Telli’nin de en güzel şiirlerindendir toplumun kültürel göstergeler dizgesi doğru-
“Pasaport Kahvesi”. 80’li yılların başlarında dan ya da dolaylı biçimde varoluşunu belirler.
bizim mekânımız oldu. Kuşağımızın “Hayat Fa- Kaya Özsezgin bu toplumun plastik sanatlar
kültesi”ydi. Ceplerimizde kitap, dergi ve gaze- dünyasını çağdaş bir vizörle gözlemleyerek,
telerle giderdik. Yalnızca çay, ada çayı, kahve izlediği sanatçıların gelişimini, yapıtlarında
değil, bira da satılırdı. Çok kitap okur; tartışır, yansıttıklarını irdeleyerek bütüncül bir bi-
paylaşırdık. Orada zamane kitapları okuyup rikim oluşturdu yıllarca. Sanatsal yapıtları
tartışmak modaydı. Ben pek uymazdım bu kendine özgü arayış yöntemleriyle çözümle-
modaya ve güncel okumalarımı gereksinimime di. Çok boyutlu bir anlama ve irdeleme et-

16 Muratpaşa Belediyesi Kültür ve Sanat Dergisi